หากนำหลักการทางวิทยาศาสตร์มาช่วยวิเคราะห์ การตีมัทฉะกับน้ำร้อน ผงชาจะกระจายตัวง่ายกว่าน้ำเย็น ข้อนี้หลายคนที่ชงมัทฉะเองบ่อยๆน่าจะเคยสังเกตเห็น นั่นเป็นเพราะว่า ความหนืดของน้ำจะลดลงเมื่ออุณหภูมิสูงขึ้น ทั้งพลังงานความร้อนยังช่วยลดแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาคได้ จึงลดการจับตัวเป็นก้อนของผงมัทฉะ รวมถึงทำให้เกิดไมโครโฟมได้ง่ายและเร็วกว่าการชงด้วยน้ำเย็น นอกจากนี้สารอาหารบางอย่าง รวมถึงกลิ่น จะถูกสกัดออกมามากกว่าเมื่อใช้ความร้อน แต่เพื่อนๆต้องระวังอย่าใช้น้ำอุณหภูมิสูงเกิน 85 องศาเซ

Instant Matcha หรือผงชาสำเร็จ vs ผงมัทฉะแท้ ทั้งสองแบบเป็นผงชาเขียวเหมือนกัน อันนึงละลายน้ำได้ อีกอันไม่ละลายน้ำ อันไหนคืออะไรกันแน่? วันนี้มีใจให้มัทฉะมีคำตอบ สำหรับผู้ที่พึ่งเข้าวงการชงมัทฉะดื่มเอง อาจสงสัยว่าทำไมมัทฉะบางตัวแค่เขย่านิดเดียวก็ละลายน้ำแล้ว ในขณะที่อีกตัวต้องใช้ไม้ไผ่ชงชา หรือเครื่องปั่น ทำให้ผงชากระจายตัว จึงจะสามารถดื่มได้ นั่นเป็นเพราะว่าผงชาทั้งสองแบบนั้นไม่เหมือนกัน โดยมัทฉะที่ละลายไปกับน้ำได้โดยง่ายเพียงช้อนคนไม่กี่ทีนั้น เรียกว่า ‘Instant matcha’ หรือมั

โดยปกติชาเขียวญี่ปุ่น โดยเฉพาะมัทฉะ จะมีคาเฟอีนเฉลี่ยอยู่ที่ 20-35 มิลลิกรัม ต่อชา 1 กรัม ซึ่งมีปริมาณไม่ใช่น้อย แต่สำหรับโฮจิฉะนั้น มีคาเฟอีนเฉลี่ยเพียง 5 มิลลิกรัมต่อชา 1 กรัมเพียงเท่านั้น เพราะโฮจิฉะคือใบชาเขียวที่ถูกนำมาคั่ว ที่อุณหภูมิสูงกว่าปกติ จนองค์ประกอบทางเคมีของตัวชาเปลี่ยนแปลงไป ทั้งรูป กลิ่น สี โฮจิฉะจะมีสีน้ำตาล และให้กลิ่นหอมคั่ว ที่บ้างว่าคล้ายคาราเมล รวมถึงรสชาติก็จะไม่ได้อูมามิ หรือติดขมอย่างมัทฉะ และด้วยกระบวนการผลิตเฉพาะนี้ โฮจิฉะจึงมีคาเฟอีนที่ต่ำกว่าชาเ

วากาชิ (和菓子) คือขนมหวานแบบญี่ปุ่นดั้งเดิมที่สื่อถึงฤดูกาล, ธรรมชาติ และความงามที่เรียบง่ายในวิถีญี่ปุ่น มักทำจาก ถั่วขาว แป้งข้าวเหนียว คันเต็น และผลไม้ตามฤดูกาล วากาชิมีหลากหลายประเภท ซึ่งประเภทที่เราจะหยิบยกมาพูดถึงในวันนี้คือ ‘Nerikiri 練り切り’ ขนมที่หลายคนน่าจะคุ้นตาที่สุด ทำจากถั่วขาวและถั่วแดงบดเคี่ยวกับน้ำตาล และแป้งข้าวเหนียวเล็กน้อย โดยมักจะถูกนำมาปั้นแต่งเป็นลวดลายที่หลากลาย ตามเทศกาลหรือฤดูกาลในช่วงนั้น ในพิธีชงชาวากาชิมักถูกเสิร์ฟก่อนดื่มมัทฉะ เพื่อให้รสหวานนุ่มของขน

Chasen (茶筅) คือหนึ่งในอุปกรณ์สำคัญสำหรับการชงมัทฉะที่ทำจากไม้ไผ่ แต่ไม้ไผ่ชนิดนี้บอบบางและต้องการการดูแลที่ถูกวิธี วันนี้ 'มีใจให้มัทฉะ' จะมาแชร์ 4 ขั้นตอนง่าย ๆ ในการดูแล Chasen ให้เพื่อน ๆ ค่ะ 1. แช่น้ำอุ่นก่อนใช้งาน ก่อนเริ่มตีชา แนะนำให้แช่ปลาย Chasen ลงในน้ำอุ่นสักครู่เพื่อให้ซี่ไม้ไผ่อ่อนตัว จะช่วยให้ตีชาง่ายขึ้นและลดโอกาสที่ซี่ไม้ไผ่จะแตกหักได้ 2. ทำความสะอาดทันทีหลังใช้งาน หลังการใช้งาน ให้ทำความสะอาดด้วยน้ำเปล่า โดยใช้นิ้วลูบอย่างเบามือ เพื่อขจัดคราบชา ไม่แนะนำให้แช่

คำว่า "Ceremonial Matcha" ไม่ได้มีเกณฑ์ชี้วัดออกมาได้อย่างชัดเจนเป็นตัวเลข ทำให้คำนี้ถูกนำมาใช้เกินจริงอยู่บ่อยครั้ง จนหลายท่านอาจจะสับสนว่าเกรดพิธีที่ว่านั้น คือมัทฉะแบบไหนกันแน่ เริ่มจากว่า Ceremonial Matcha ดั้งเดิมแล้วคือมัทฉะเกรดสูงที่ใช้ในพิธีชงชา ดังนั้นวิธีแรกคือการชงทดสอบว่ามัทฉะตัวนี้ เมื่อชงกับน้ำร้อนเพียงอย่างเดียวเหมือนในพิธีชงชา คุณภาพที่ได้นั้นเหมาะสมแล้วหรือไม่? โดยสิ่งที่เราคาดหวังได้คือรสชาติที่มีความสมดุลนุ่มนวล ขมฝาดน้อย ให้รสอูมามิและความซับซ้อนที่มากกว่า

เพราะอุณหภูมิของน้ำมีความสำคัญต่อการชงชา แต่ถ้าเราไม่มีกาต้มน้ำปรับอุณหภูมิ เราจะควบคุมอุณหภูมิน้ำที่ใช้ชงชาได้อย่างไร? วันนี้มีใจให้มัทฉะขอนำเทคนิคง่าย ๆ ของชาวญี่ปุ่น มาแชร์ให้เพื่อน ๆ ค่ะ หลายท่านคงทราบดีว่าอุณหภูมิของน้ำนั้น มีผลต่อรสชาติของชาเขียวเป็นอย่างมาก หากน้ำ ร้อนเกินไป รสชาติอูมามิอันละเอียดอ่อนอาจหายไป หรือหากอุณหภูมิต่ำเกินไป กลิ่น รวมถึงสารอาหารบางอย่างที่มีประโยชน์ก็อาจจะสกัดออกมาได้น้อยกว่าปกติ ชาวญี่ปุ่นจึงคิดค้นเทคนิคการทอนอุณหภูมิของน้ำด้วย Yuzamashi...

เพื่อน ๆ เคยสงสัยกันไหมคะ ว่าผงเครื่องดื่มสำเร็จบางอย่าง สามารถใช้ช้อนคนละลายน้ำได้อย่างง่ายดาย แต่เวลาใช้ช้อนคนผงมัทฉะเท่าไหร่ก็ไม่ละลายน้ำเสียที นั่นเป็นเพราะว่า มัทฉะแท้จริงแล้วเป็นใบชาเขียว ที่ถูกนำมาบดละเอียดจนมีขนาดเล็กมาก ๆ เล็กจนเราอาจหลงคิดไปว่ามัทฉะ "เป็นผงเครื่องดื่มสำเร็จรูปทั่วไป" แต่ความจริงไม่ใช่แบบนั้น มัทฉะก่อนถูกบดเป็นผง จะมีสภาพเป็นใบชารูปทรงแบน ๆ ที่มีชื่อว่า 'เทนฉะ' โดยผู้ผลิตจะนิยมเก็บเทนฉะเอาไว้ เพื่อนำมาเบลนด์และบดเป็นมัทฉะอีกที ดังนั้นทุกครั้งที่เรากำ

ผงมัทฉะมีอนุภาคที่เล็กมาก ความอ่อนไหวต่อสภาพแวดล้อมจะมากขึ้นกว่าตอนเป็นใบชาก่อนบด มีใจให้มัทฉะจึงอยากแนะนำวิธีรักษาคุณภาพของมัทฉะง่ายๆ 3 ข้อ 1.เก็บมัทฉะในภาชนะสุญญากาศและทึบแสง เนื่องจากแสงและความชื้นมีผลต่อการเสื่อมคุณภาพของมัทฉะมากที่สุด เราจึงควรเก็บมัทฉะในภาชนะที่สุญญากาศปิดสนิทและที่สำคัญต้องทึบแสงด้วย อย่างซองชาของมีใจให้มัทฉะก็จะเป็นซิปล็อคทึบแสง หยิบมาใช้งานง่ายไม่เปลืองที่เก็บในตู้เย็นหรือท่านใดมีกระปุกสุญญากาศก็ใช้ได้เช่นกันค่ะ :) 2.เก็บไว้ในตู้เย็น ปกติแล้วมัทฉะสาม

หนึ่ง - จะทำให้มัทฉะกระจายตัวยังไง? เพราะมัทฉะคือใบชาเขียวที่ถูกนำมาบดละเอียดเป็นผง แต่ละลายน้ำไม่ได้ เราจึงต้องพยายามทำให้ผงกระจายตัวแทน เริ่มต้นแนะนำใช้ตะแกรงร่อนผงมัทฉะก่อน เพื่อลดการจับตัวเป็นก้อน -ส่วนตอนชงให้เลือกใช้อุปกรณ์ที่เรามั่นใจว่า ทำให้ผงมัทฉะจะกระจายตัวในของเหลวได้ดี ไม่ว่าจะเป็นไม้ไผ่ชงชา, เครื่องปั่นขนาดเล็ก,หรือ ก้านตีฟองนม ก็ใช้ได้ทั้งนั้น ขึ้นกับความถนัดและข้อจำกัดของแต่ละท่าน สอง - ควบคุมสัดส่วนมัทฉะให้เหมาะสม บางท่านอาจจะกะเก่งโดยการใช้ช้อนตัก แต่เพื่อคว